Groenen dringen aan op antwoorden over hoe de evaluatie van het Cannabisgesetz (CanG) wordt uitgevoerd

Een rapport dat meer vragen opwierp dan het beantwoordde

De meest recente evaluatie van het Duitse Cannabisgesetz (CanG) levert geen eenduidig oordeel op. Volgens berichtgeving over de beoordeling is het wetenschappelijke beeld gemengd: het gebruik is niet gestegen, maar er blijven tekortkomingen bestaan op het gebied van jeugdbescherming, strafrechtelijke handhaving en de medische Cannabismarkt. Die combinatie heeft critici nieuw materiaal gegeven en laat voorstanders met een ingewikkelder taak achter — het verdedigen van een hervorming die niet duidelijk faalt, maar evenmin al haar beloften waarmaakt. De gemengde evaluatie is nu het uitgangspunt voor het politieke geschil.

De reactie van de Groenen, zoals blijkt uit de onderzoeksfeiten, is geen oproep om de wet te schrappen. Het gaat om uitvoering: wat volgt uit een evaluatie die geen toename van gebruik laat zien, maar wel knelpunten aanwijst in handhaving en preventie? Daar is het debat naartoe verschoven — van het bestaan van de hervorming naar de bereidheid en het vermogen van de regering om die te laten werken.

Waar de evaluatie de regering mee confronteert

De evaluatie is een beleidsknelpunt geworden omdat zij de scherpste alarmistische beweringen niet ondersteunt, maar de regering ook geen vrijbrief geeft. De berichtgeving over de wetenschappelijke beoordeling stelt dat de hervorming het gebruik niet heeft doen toenemen, maar dat er wel tekorten blijven op het gebied van jeugdbescherming, vervolging en de medische Cannabismarkt. Een apart tussentijds rapport suggereerde al dat de effecten tot nu toe beperkt waren en dat de zwarte markt bleef bestaan. Samen verklaren die bevindingen waarom de Groenen de regering onder druk zetten op uitvoering in plaats van op krantenkoppen.

De politieke interpretatie van die bevindingen verschilt sterk over het spectrum. In het ene kamp wordt de hervorming als te voorzicht beschouwd om de illegale markt te hebben verdrongen. In het andere kamp is de belangrijkste conclusie dat het gebruik niet is geëxplodeerd, wat de bewering ondermijnt dat legalisatie automatisch een nieuwe gebruiksgolf ontketent. De vraag van de Groenen bevindt zich tussen die posities: als de wet de gevreesde stijging van het gebruik niet heeft veroorzaakt, waarom richt de regering zich dan niet op het dichten van de praktische gaten die de evaluatie heeft vastgesteld?

Het wetenschappelijke beeld is gemengd: het gebruik is niet gestegen, maar er blijven tekorten op het gebied van jeugdbescherming, vervolging en de medische markt.

zoals samengevat in de berichtgeving over de evaluatie

Beieren, de rechtbanken en het gevecht om Cannabisclubs

Het federale debat ontvouwt zich naast een apart conflict in Beieren dat laat zien hoe ongelijk uitvoering ter plaatse kan verlopen. De Deutscher Hanfverband en CSC Inntal hebben een rechtszaak tegen de deelstaat aangespannen nadat een bouwvergunning voor de club was geweigerd. De zaak is bedoeld om een fundamentele verduidelijking af te dwingen over hoe teeltverenigingen voor Cannabis onder het bouwrecht in de deelstaat moeten worden ingedeeld. De klacht van DHV en CSC Inntal maakt van een abstract beleidsargument een concreet juridisch geschil.

Die lokale zaak is van belang omdat zij laat zien hoe een hervorming politiek erkend kan zijn maar administratief toch blokkerend kan werken. De deelstaatregering had al aangekondigd, zelfs voordat de federale wet in werking trad, dat zij zich tegen de hervorming zou verzetten. Het resultaat is een tweede laag van onzekerheid: het Cannabisgesetz kan wel in de boeken staan, maar of teeltverenigingen zonder constante juridische wrijving kunnen opereren is iets anders.

Een verdeelde politieke reactie in Berlijn

De evaluatie heeft ook een bredere discussie binnen de federale politiek heropend. Volgens de geciteerde berichtgeving bekritiseerde het hoofd van de BKA de uitvoering van de wet en wees hij op een nog altijd grote zwarte markt in Duitsland. Tegelijkertijd bekritiseerde minister van Binnenlandse Zaken Dobrindt de bevindingen van het rapport, terwijl de wetenschappers achter de evaluatie naar verluidt ontevreden waren over de politieke reactie. Die spanning heeft geholpen de beoordeling te veranderen in een toets voor hoe de regering omgaat met onaangenaam bewijs.

De Groenen zijn niet de enige actoren die vragen wat er nu gebeurt. De onderzoeksfeiten vermelden ook dat verschillende deelstaten veel behoefte aan verandering zien, en dat conservatieve stemmen in de CDU/CSU na de beoordeling om herzieningen hebben gevraagd. Met andere woorden: het rapport is minder een afgeronde beoordeling geworden dan een katalysator: dezelfde bevindingen worden gebruikt om te pleiten voor strengere handhaving, voor betere uitvoering of voor een corrigerende koers die de hervorming zelf niet terugdraait.

Medische Cannabis en de druk om helder te reguleren

Een reden dat de evaluatie politiek veel impact heeft, is dat zij middenin een bredere discussie over Cannabisbeleid valt. De feiten wijzen op een hoorzitting in de Bundestag over medicinale Cannabis, op oproepen van deskundigen om het ontwerp ter wijziging van het Medicinale Cannabisgesetz te herzien, en op parlementaire discussie over de gevolgen van de evaluatie. Dat is belangrijk omdat de hervorming niet langer alleen wordt beoordeeld op bezit en clubs; zij wordt ook afgemeten aan een snel veranderende medische markt.

Buiten Duitsland doet dezelfde druk zich voor in marktgegevens. Bloomberg meldde dat de Duitse invoer van medische Cannabis naar een geschatte 192 ton in 2025 steeg, terwijl een latere update de eerste kwartaaldaling in bloemimporten begin 2026 noteerde. Het bredere punt is niet dat de markt slechts één kant op beweegt, maar dat de staat nog bij probeert te benen te komen met een sector die snel genoeg is gegroeid om een beleidsprobleem op zichzelf te worden. Bloomberg’s bericht over bloeiende online Cannabisverkopen vangt die verschuiving.

Daarom is de vraag van de Groenen over uitvoering geen technische bijzaak. Als de regering niet in staat is jeugdbescherming, vervolging en het medische kader op één lijn te houden, dan wordt de evaluatie bewijs niet alleen over de effecten van de wet, maar over het vermogen van de staat om een complexe hervorming op nette wijze te besturen.

• Jeugdbescherming blijft een van de door de evaluatie geïdentificeerde zwakke punten.
• Strafrechtelijke handhaving wordt nog steeds in twijfel getrokken door critici van de uitrol.
• De medische Cannabismarkt is onderdeel geworden van hetzelfde beleidsdispuut.
• De reactie van Berlijn zal bepalen of de wet als werkbaar of slechts getolereerd wordt gezien.

Wat het implementatiedebat nu op de proef stelt

Het huidige geschil gaat minder over abstracte ideologie en meer over de capaciteit van de staat. De beschikbare feiten laten een hervorming zien die de eerste toets heeft doorstaan, een zwarte markt die niet is verdwenen, lokale weerstand in Beieren en federale instellingen die verdeeld blijven over wat de resultaten betekenen. Dat is precies het soort moment waarop parlementaire controle ertoe doet: niet om de hele wet uit reflex opnieuw te starten, maar om te vragen welke onderdelen van de uitvoering falen en welke simpelweg onvoldoende krachtig zijn gemaakt.

Er is ook een procedurele laag aan het verhaal. De Bundestag is al bezig met gerelateerde Cannabisvragen — inclusief een eerste lezing over bloem en kwesties rond ziektekostenverzekeringen op 12 juni, en hoorzittingen over medicinale Cannabis. Tegen die achtergrond is de vraag van de Groenen over uitvoering een eis tot samenhang. Als het parlement al debatteert over de volgende stappen, heeft het een duidelijker antwoord nodig op wat de huidige wet daadwerkelijk bereikt en waar de regering van plan is het koers te corrigeren.

Voor lezers die de beleidslijn proberen te volgen is het belangrijkste onderscheid dat tussen hervorming op papier en hervorming in de praktijk. De evaluatie suggereert dat de wet de gevreesde stijging van het gebruik niet heeft veroorzaakt. Maar zij laat ook genoeg onopgeloste punten over — van jeugdbescherming tot de zwarte markt en tot geschillen over clubvergunningen — om het politieke debat levend te houden. Daarom valt de vraag van de Groenen hard: zij is gericht op de kloof tussen wetgevende intentie en administratieve realiteit.